استعمارزدایی را نمی‌توان صرفاً به لحظه‌ای تاریخی محدود کرد؛ لحظه‌ای که پرچم‌های امپراتوری‌ها پایین آمدند، دولت‌های جدید استقلال خود را اعلام کردند و نقشه سیاسی جهان دستخوش تغییر شد. اگرچه قرن بیستم شاهد فروپاشی بسیاری از امپراتوری‌های اروپایی و ظهور ده‌ها دولت مستقل بود، اما پرسش بنیادین همچنان باقی است: آیا پایان حاکمیت استعماری به معنای پایان منطق امپراتوری بود؟ تاریخ نشان می‌دهد که امپراتوری‌ها همیشه تنها با اشغال سرزمین‌ها و کنترل مستقیم سیاسی تعریف نشده‌اند. گاه امپراتوری‌ها پس از فروپاشی ساختارهای رسمی خود، در قالب‌های تازه‌ای از نفوذ اقتصادی، نظم‌های نهادی، روابط نابرابر جهانی و سلسله‌مراتب‌های سیاسی و فرهنگی بازتولید شده‌اند. به همین دلیل، استعمارزدایی نه یک نقطه پایان، بلکه فرآیندی پیچیده، چندلایه و همچنان در حال تداوم است؛ فرآیندی که در آن موضوعاتی همچون حاکمیت، هویت ملی، مرزهای سرزمینی، توسعه اقتصادی و عدالت جهانی به‌طور مداوم مورد مناقشه قرار گرفته‌اند. در همین چارچوب، بررسی تاریخ امپراتوری‌ها تلاشی برای فهم بسیاری از منازعات و ساختارهای قدرت در جهان امروز است. پرسش‌هایی درباره تداوم نابرابری‌های جهانی، نقش قدرت‌های بزرگ، رابطه میان دولت‌های سابقاً استعماری و مستعمرات پیشین و حتی اشکال جدید اعمال قدرت، همگی ریشه‌هایی در تاریخ امپراتوری و استعمار دارند.

در این مصاحبه، پروفسور دِین کندی، استاد تمام تاریخ در دانشگاه جورج واشنگتن و از برجسته‌ترین پژوهشگران حوزه تاریخ امپراتوری بریتانیا، استعمار و استعمارزدایی، به بررسی این پرسش‌های بنیادین می‌پردازد. آثار کندی نقش مهمی در بازاندیشی رابطه میان امپراتوری، دولت‌های ملی، مستعمرات و ساختارهای نابرابری جهانی داشته است؛ لذا این مصاحبه طیف گسترده‌ای از موضوعات را دربرمی‌گیرد: معنای استعمارزدایی به‌عنوان یک فرآیند تاریخی؛ موج‌های مختلف فروپاشی امپراتوری‌ها؛ تداوم سلسله‌مراتب‌های امپریالیستی پس از استقلال رسمی؛ تنش میان حق تعیین سرنوشت و تمامیت ارضی؛ رابطه متقابل میان بریتانیا و مستعمراتش؛ تحول حکومت‌داری امپراتوری بریتانیا در فاصله سال‌های ۱۸۸۰ تا ۱۹۴۵؛ تأثیر جنگ‌های جهانی بر مشروعیت امپراتوری‌ها و ارتباط تاریخ امپریالیسم با اشکال معاصر اعمال قدرت، از جمله سیاست‌های دولت ترامپ در قبال ایران، ونزوئلا و کوبا.

 

برای مطالعه متن کامل این مصاحبه به اینجا مراجعه کنید...